Column Sjakie: Warme sanering of opheffingsuitverkoop

Door Jack Rijlaarsdam,

Langzaamaan beginnen de gevolgen van het schrappen door de Raad van State van het Programma Aanpak Stikstof (PAS) duidelijk te worden. Niet alleen de veehouderij zit in de knel, ook de bouw, industrie en het verkeer mogen niet langer uitbreiden. De Raad van State heeft tevens aangegeven dat extern salderen als oplossingsrichting is toegestaan. Dit is een mooi woord voor het inpikken van andermans productieruimte, eventueel tegen een financiële vergoeding.

Linda Janssen, voorzitter van de POV, sorteerde hier enkele weken geleden al op voor. Zij stelde in een opiniestuk voor dat de veehouderij de stikstofruimte, die ontstaat door ammoniak reducerende maatregelen toe te passen, te gelde zou kunnen maken. Indirect pleit zij hiermee voor verhandelbare stikstofrechten. Best opvallend, want in het fosfaatrechtendossier wilde de POV juist niet dat varkensrechten aan melkveehouders verkocht konden worden. De POV wilde de productieruimte behouden voor de blijvers en was bevreesd voor het opdrijven van de kostprijs in de varkenshouderij.

Het lijkt een sympathiek voorstel: stoppers worden warm gesaneerd en investeringen in milieutechniek brengen eindelijk geld op. De keerzijde is ook duidelijk. De gewenste stikstofrechten worden gekocht door de hoogste bieders. De rendementen in bouw en industrie zijn aanmerkelijk hoger dan dat het in de veehouderij is, het lijkt daarom voor de hand te liggen dat alle rechten buiten de sector belanden. Individuele bedrijfsgroei wordt daardoor zo goed als onmogelijk.

Sectoraal ontstaat er uiteindelijk ook een probleem. Wanneer bijvoorbeeld de helft van de stikstofruimte wordt weggekocht, zal een enkele zuivelaar misschien blij zijn dat er minder verlieslatende melk afgenomen hoeft te worden. Uiteindelijk komt echter ook de helft van de capaciteit van toeleverende en afnemende bedrijven zoals voerleveranciers, zuivelfabrieken en slachterijen leeg te staan. Dit zal menig bedrijf de kop kosten.

Het is nu zaak voor onze belangenbehartigers de knopen te tellen. Een pleidooi voor verhandelbare milieuruimte is spelen met vuur. Voor toekomstige stoppers zal het een mooie aanvulling op het pensioen worden, maar voor de overige bedrijven zal er geen ontwikkelingsruimte meer zijn. Het is net vanuit wiens gezichtspunt je het bekijkt: warme sanering of opheffingsuitverkoop.
Grasbaal

Laatste  |  

Reacties

+4
Frans1
Spijker op zn kop 👍
pieta
@Frans1 Niet per se. Je kunt natuurlijk ook een beperking aan de verkoop opleggen. Alleen het deel wat je reduceert door emissiebeperkende maatregelen.
+2
Melkveehouder6
Tussen oplossing, nu een gedeelte warm laten sanneren en naar overige sectoren laten vloeien en dan de deur weer dicht en ontwikkelruimte voor collega's behouden. Anders pakken ze het zo af en wordt er geen een boer beter van.....
+4
kwarkje
Lto melkvee wil geen 1 staart inleveren
Resultaat is enorme chaos in een sterk krimpende sector
Velen zullen stoppen ongeacht beleid
Doe dan voor de verandering een keer iets voor de boer i.p.v. big agri in de kont kruipen
+2
BertK
@kwarkje Aantal dieren kan beter gelijk verminderen met aantal beschikbare ha.
+6
dewittemotor
Goed geschreven, alleen begrijpt Jack niet dat we allemaal gedwongen gaan stoppen de komende 20 jaar, als het zo door gaat. Dus zak geld pakken
+2
van Ittersum
Laat de markt zijn werk doen zonder alweer (!) vooraf al beperkende en in eigen belang zijne voorwaarden te willen
+3
Frans1
@van Ittersum de markt zijn werk laten doen? Dat heb ik eerder gehoord
van Ittersum
@Frans1idd, zie de fosfaatrechten. Iedereen zou het verkopen voor die bepaalde prijs ( weinig deden dat) maar nu is de rust terug en nu is er een balans. Kunstmatig beïnvloeden kent alleen maar verliezers
Frans1
@van Ittersum doelde meer op afschaffen quotering.
van Ittersum
@Frans1 aha
+1
jg
@van Ittersum Denk nog even na .
+1
Sjaakiee
Om fabrieken te blijven vullen zal er straks veel uit buiteland moeten komen.
+6
duitser
Dan stoppen we toch gewoon met groeien. Werk zat. Misschien heeft het wel een gunstige uitwerking. Melk duurder voer goedkoper. Ik zou er voor tekenen.

Niemand verplicht je om te verkopen. Alleen uitbreiden zal moeilijker worden. Moet dat dan alsmaar?
+2
J.v.G
@duitser eindelijk iemand die vind dat je niet altijd maar uit hoeft te breiden.
Jammer dat dat dan weer een Duutser is🤔
+1
Erik!1879
@J.v.G deze Duitser denkt het zelfde. Voor de meeste is dat keihard doodlopend. Kunnen beter een meerwaarde creëren en aflossen. Die enkeling die wel wat aan groei heeft moet dan maar diep in de buidel tasten. Daar hoeft van mij het overgrote deel niet onder te lijden.
huske
@Erik!1879 is totaal niet doodlopend. voor groei kan je nog een berekening op los laten hoe het ongeveer gaat lopen. meerwaarde is gebakken lucht. waar je nu een plus voor kan krijgen, krijg je geen garantie erbij dat je dat volgend jaar ook krijgt. enigste wat meerwaarde voor zorgt is een hogere kostprijs zonder garanties.
+1
Jack Rijlaarsdam
Quote Reactie van @Erik!1879:
Die enkeling die wel wat aan groei heeft

99% van de bedrijven die nu melk aflevert is in de afgelopen dertig jaar in meer of mindere mate gegroeid. Je bent erg kortzichtig wanneer je er voor pleit individuele bedrijven economisch op slot te zetten.
+1
achterhoeker2
@Jack Rijlaarsdam En heel veel vd melkveehouders zijn 50 + zonder opvolger.
Daar is afbouwen meer realistisch.
De afgelopen 5 jaar heeft de overheid groeien onaantrekkelijk gemaakt, de economische wetmatigheid om door groei de toekomstige kosten voor te blijven geldt niet meer voor veehouderij.
Erik!1879
@Jack Rijlaarsdam van mij hoef je niemand op slot te zetten. Integendeel. Ik wil ook groeien. Toch had ik liever een quotum. Dan maar langzamer groeien. In Nederland heeft groeien met die dure rechten, grond en gebouwen geen enkele toegevoegde waarde. Als je toch groeit moet je dat met verdiend geld doen. Dat is een keuze. Daarbij is de schaalgrootte zo klein dat je eigenlijk gewoon op gezins bedrijf grote moet blijven. De stap naar voldoende personeel is voor maar enkele te dragen. Dan heb je het probleem nog van druk op de grond. Er zal nog heel veel verdwijnen. Als je nu ervoor kiest dat de bedrijven nog makkelijk kunnen groeien heb je niets geleerd van de cruciale fout omtrent afschaffing quotum.
+1
Jack Rijlaarsdam
Quote Reactie van @Erik!1879:
Daarbij is de schaalgrootte zo klein dat je eigenlijk gewoon op gezins bedrijf grote moet blijven.

Daar is niets mis mee, dat zijn we eens. Deze bedrijven blijven alleen in hun kracht wanneer zij met de inflatie en technische ontwikkelingen mee kunnen groeien. Jij wilt dit onmogelijk maken door de rechten middels extern salderen de sector uit te helpen.
Erik!1879
@Jack Rijlaarsdam juist mogelijk maken door de stoppers uit te laten kopen. Maar wel onder voorwaarden dat bedrijven tot bijv. 200 koeien met jongvee geen onzinnige milieu maatregelen moeten nemen. Dan worden de kosten niet steeds hoger. De gezinsbedrijven moeten in Nederland meer beschermd worden. Afgelopen jaren hebben die de rekening betaald.
Jack Rijlaarsdam
Quote Reactie van @Erik!1879:
onder voorwaarden dat bedrijven tot bijv. 200 koeien met jongvee geen onzinnige milieu maatregelen moeten nemen

Dat zou mooi zijn, maar weinig realistisch. De bureaucratische trein is hier niet meer te stuiten.
Noorderling
Quote Reactie van @Erik!1879:
De gezinsbedrijven moeten in Nederland meer beschermd worden. Afgelopen jaren hebben die de rekening betaald.

Er zullen een keer 100 bedrijven in NL zijn wat geen gezinsbedrijf is, en dan nog leeft daar iemand van, vaak bedrijfsleider gestationeerd welke dezelfde passie delen, alleen de geldstromen wat anders lopen.
Er zijn hier ook legio voorbeelden waar 2-4 gezinnen samen van 200 tot 1000 koeien melken. Moeten zijn dan voor zon onnozele regel twee postadressen aanvragen en kadastraal nummer aanvragen voor de jongveestal?
We zijn natuurlijk niet voor 1 gat te vangen.
Elke regel of uitzondering zorgt alleen maar voor ingewikkeldere materie.

Denk dat het grootste probleem is, dat er met de PAS en NB vergunning veel meer ruimte geclaimd is, dan dat er momenteel aan dieren vergund is. Heb ook 30 dieren meer aangevraagd dan we momenteel melken ivm de fosfaatperikelen. Niemand kan zien of ik die ruimte wel of niet benut, de periode om de aanvraag te benutten is inmiddels om dus komt mijn extra geclaimde ruimte te vervallen, alleen kan de vergunningverlener dat helemaal niet inzien.
Sterker nog, er heeft hier nog nooit iemand een stallijst opgevraagd. Al met al zorgt die geclaimde ruimte er wel voor dat er heel veel ruimte onbenut is, en hierdoor niemand verder kan, terwijl er in de praktijk voldoende latente ruimte is.
robbies
Quote Reactie van @Noorderling:
Al met al zorgt die geclaimde ruimte er wel voor dat er heel veel ruimte onbenut is, en hierdoor niemand verder kan, terwijl er in de praktijk voldoende latente ruimte is.

Alleen binnen de PAS kon geclaimd worden met de verplichting om binnen 3 jaar de dieraantallen te realiseren. Vergunde aantallen binnen NB-wet zijn gebaseerd op bestaand gebruik en/of aankoop van ammoniak.
+1
Jack Rijlaarsdam
Quote Reactie van @robbies:
Vergunde aantallen binnen NB-wet zijn gebaseerd op bestaand gebruik en/of aankoop van ammoniak.

In Brabant misschien. Hier gewoon NB-vergunning aangevraagd voor opschaling naar 200 stuks melkvee zonder aankoop ammoniak. En vergunning ook gekregen, omdat de impact op N2000-gebieden onder de norm bleef.
Frans1
@Jack Rijlaarsdam jij hebt prima zaken gedaan, even na jouw vergunning ging ook in nh de deur dicht als ik het me goed herinner , toen werden ze daar ook wakker. Hier in overijssel zat de deur al lang dicht. Geen ammoniak te salderen,geen vergunning
@J.v.G wees blij Duitsland is onze grootste handels partner,gaan die naar de klote dan gaan wij ook!!!
Nico96
Alsof er een keuze is. Niemand die de boer de vraag stelt wat hij wil. Extern salderen is toegestaan dus dat zal het worden.
+1
Weidezicht
Die externe partijen zoals voerleveranciers en melkfabrieken hoor je helemaal niet. Die vinden het prima blijkbaar, of doneren dit soort regelmatig aan STAF?
dewittemotor
@Weidezicht Vind ik ook vreemd. Die laten het ons maar lekker opsoppen. Het interesseert ze niks. Hun vermogen zit toch allemaal weggestopt in allerlei BV's. Daar kom je niet aan. En anders verhogen ze hun marge gewoon
Elvis
Bouw en industrie gaan echt niet 8 jaar of langer de "koe" melken voor er wat verdiend word, zoals boeren dat wel doen
van Ittersum
@Elvis o ja? Slechts een enkeling haalt de gezonde 4 % marge van de omzet. telegraaf.nl/financieel/1948020/… Het zijn net boeren 😂
Elvis
@van Ittersum dan kunnen ze ook niet zoveel aan rechten besteden
pietjepuk
Quote Reactie van @van Ittersum:
aalt de gezonde 4 % marge van de omzet.

momenteel niet hoor. Als je ergens prijs vraagt voor een werk moet je blij zijn dat ze wat van zich laten horen. Wat ze er dan voor durven vragen zullen we maar niet over hebben.
matt
@pietjepuk ben je in eigen beheer aan het bouwen?
pietjepuk
@matt Huidige gebouwen wat bij de tijd houden.
robbies
@pietjepuk roosters aan het leggen
pietjepuk
@robbies wat denk je zelf. Geen dag voor het moet. Paar deuren versleten, Lichtplaten hebben beste tijd gehad. En verlichting vervangen. Verlichting functioneert nog goed maar verbruik meer dan 50000 kw dus maar led verlichting hangen.
van Ittersum
@pietjepuk doe je verhaal nog eens....

cobouw.nl/bouwbreed/nieuws/…

Das wel 1 PER DAG.....

Maar zou jij( 1 miljoen kg melk, omzet 400.00 euro) voor 16.000 euro winst willen werken?. Das 4% winstmarge, niet meer en niet minder. Verkijk je nou niet op andere bedrijven, kom maar eens echt "in de keuken" waar het bling bling aan de buitenkant lijkt, ga je schrikken.
+2
robbies
@van Ittersum belangrijk verschil: in de bouw is de winstmarge na betaling van ALLE kosten, dus berekend loon (obv 40u ), rentevergoeding op kapitaal etc etc
van Ittersum
@robbies is dan maximaal 4% dan nog veel? 1 beroerd weerjaar en alles is in het meervoud maar dan omgekeerd
robbies
Quote Reactie van @van Ittersum:
is dan maximaal 4% dan nog veel? 1 beroerd weerjaar en alles is in het meervoud maar dan omgekeerd

Daar gaat het niet om. Jij vergelijkt het met boeren, maar rekent de helft van de kosten niet mee die een bouwonderneming wel doortelt.|
robbies
@van Ittersum artikel van 1.5 jaar oud.....
van Ittersum
@robbies klopt, tis nu niet anders maar kom over 1,5 jaar maar terug. Dan laat ik het je zien.

Als het zo goed gaat in de bouw kun jij mij dan verklaren dat afgelopen juli(2019) er gemiddeld 1 bouwonderneming PER DAG failliet ging? cobouw.nl/bouwbreed/nieuws/…
+1
robbies
Quote Reactie van @van Ittersum:
ls het zo goed gaat in de bouw kun jij mij dan verklaren dat afgelopen juli(2019) er gemiddeld 1 bouwonderneming PER DAG failliet ging? cobouw.nl/bouwbreed/nieuws/…

mooi toch? personeel weg, de boedel voor een appel en een ei uit de faillisement terugkopen en lekker als eenpitter voor een mooi uurtarief aan de slag.
+3
achterhoeker2
Het is verstandig dat de belangenbehartiging zich er niet mee bemoeit
Het gaat om serieus geld en elke ondernemer/ bedrijf moet daar zijn eigen keus in maken.
kwarkje
Maar wat wil sjaak eigenlijk wel?
Huppel
Leidt het verhandelbaar maken van ammoniakrechten tussen agrarisch en industrie/bouw/infra niet tot meer uitstoot? Als ik hier en daar zo lees zijn er best wat agrarische bedrijven die een behoorlijk ruime NB vergunning hebben. Die vergunde ruimte wordt nu niet benut. Wanneer er een behoorlijke prijs op stikstof komt dan zal elke kilo eerder benut worden door industrie met als gevolg een hogere uitstoot. Met PAS vergund kan worden afgeroomd naar gelang de benutting, maar dat is niet het geval bij een NB vergunning.

De vraag is eigenlijk, wat is er in totaliteit aan de agrarische sector vergund en wat wordt er daadwerkelijk benut. Mocht er veel ruimte in zitten dan is het verhandelbaar maken van ammoniakrechten tussen agrarisch en industrie/bouw/infra geen optie voor beleidsmakers.
kwarkje
@Huppelen de andere sectoren?
cornelissen
@Huppel Klopt, je mag aannemen dat zeker bij de nieuwere half volle stallen de vergunningen wel in orde zijn.
van Ittersum
@cornelissen denk dat ik het wel aardig in het vizier heb maar welke groepen moet zich nu zorgen maken? Hier in deze omgeving vallen ver weg het gros onder de omgevingsvergunning/besluit, verder hebben ze niets. Ja heel vroeger in de jaren 80 de Hinderwet maar die is al over gegaan. Ik krijg ook steeds van die vragen die ik beantwoordt met "garantie tot de deur" aannames.
+1
cowboys
@Huppel hang me er niet aan op maar in sommige nb vergunningen staat dat je binnen 3 jaar de vergunning opgevuld moet hebben.
kwarkje
@cowboys correct
cowboys
@kwarkje als de nb vergunning door fosfaatreductie en fosfaatrechten niet volledig is opgevuld binnen de 3 jaar dan is er niet veel te verkopen en wordt je voor de derde keer genaaid.
Huppel
@cowboys Je hebt een punt. Ik was in de veronderstelling dat dit alleen voor PAS verlening gold maar dus ook voor de NB vergunning.

Dan zou je dus zeggen wanneer je een deel onbenut uit de NB (pas) vergunning hebt het niet zo veel zin meer heeft om de stal alsnog vol te zetten wanneer deze voor 27 augustus 2016 is verleend
+1
Jack Rijlaarsdam
Quote Reactie van @Huppel:
dus ook voor de NB vergunning

Volgens een anonieme prikkeborder...

Ik heb nog nooit van een dergelijke clausule in een vergunning gehoord, alleen van een tweejaarstermijn bij een PAS-melding.
+1
cowboys
@Jack Rijlaarsdam volgens de anonieme prikkeborder het staat er wel in bij sommige provincies nb vergunning binnen 3 jaar vergunning opgevuld hebben .
familie pelle
@cowboys klopt. Maar hoe sterk zou je staan bij een eventuele rechtsgang als je kunt aantonen dat de fosfaatregelgeving ertoe heeft geleid dat je niet aan die verplichting kon voldoen??
cowboys
@familie pelle niet sterk .Ik denk dat ze dan zeggen je had de keuze om de stal vol te zetten.
familie pelle
@cowboys
Quote:
.de keuze .

De korting van 8,3 % was geen keuze.
cowboys
@familie pelle nee de 8.3 %hoeft je er niet van te weerhouden de nb vergunning op te vullen.
Huppel
@Jack Rijlaarsdam

Ik heb nog even wat nagevraagd en ik heb het volgende begrepen:

- dat ook de "oude" NB vergunning is gekoppeld aan de milieuvergunning/omgevingsvergunning. Voor die laatste geldt een termijn. Beide vergunningen dienen overeen te moeten komen. Het schijnt niet dat er actief wordt gecontroleerd.
- Voor de provincie Drenthe geldt voor NB vergunning de driejaarsvoorschriften (volgens mij sinds 2014) waarin in de NB vergunning expliciet staat dat de ruimte binnen drie jaar moet zijn benut. Anders vervalt de overtollige ruimte.
- In het verleden konden gestopte agrarische bedrijven ammoniak verkopen, maar alleen die hoeveelheid die ooit was benut. Dus niet de hoeveelheid die in de vergunning stond.

Wanneer ammoniakrechten verhandelbaar mochten worden dan zal wel per bedrijf moeten worden vastgesteld hoeveel rechten er op het bedrijf rusten. Wanneer de oude lijn wordt doorgetrokken dan zal dat alleen de hoeveelheid zijn die ooit benut is, maar niet dat wat vergund is.
cowboys
@Huppel juist dus wordt je weer genaaid als de vergunning niet vol had door de fosfaatreductie en fosfaatrechten.
Huppel
@cowboys Bij Pas vergunningen was het vooraf bekend. Bij de oude NB vergunningen is het denk ik maar de vraag
J Andringa
@Huppel Lijkt mij ook niet dat het te voorzien is of was dat de N ruimte deels kan komen te vervallen wanneer deze niet tijdig is opgevuld door het aantal vergunde dieren. Wij hebben een NB vergunning uit 2014 en op dit moment niet het aantal dieren die we we daarmee zouden kunnen hebben. In de NBvergunning staat niks beschreven dat binnen een bepaald termijn de dieren ook gehouden moeten worden. Hoe het zit met de koppeling aan milieuvergunning/omgevingsvergunning weet ik niet, dat is nieuw voor mij. Onze vergunning is afgegeven de de provincie Friesland
nitevd
@J Andringa Mijn N.B. is van juni 2015 (pffff) en hierin staat ook nergens te lezen dat rechten binnen 3 jaar volledig benut moeten zijn (provincie Limburg).
Mijn oude hinderwet was nog van 1998 en bevatte nog 500 mestvarkens die nu intern gesaldeerd zijn naar rundvee. Overigens zijn ze wel ooit (zo rond 2000, bijna) volledig benut geweest.
Volgens mij kun je alleen rechten verliezen als je het aantal dieren op NB vergunning niet (meer) kunt huisvesten want ik heb de varkensstal gesloopt en dus was het passen en meten om het extra rundvee in de bestaande rundveestal gehuisvest te krijgen zonder concrete uitbreidingsplannen.
Jack Rijlaarsdam
Quote Reactie van @Huppel:
in de NB vergunning expliciet staat dat de ruimte binnen drie jaar moet zijn benut

Dan weet jij wat je moet om jezelf in te dekken. Hier geen tijdsduur vermeld in de NB-vergunning, maar begin toch ook een wat onrustig gevoel te krijgen...
pietjepuk
@Jack Rijlaarsdam heb je ergens een perceel weide van huis. laat de veehandelaar een paar vrachtwagens slachtkoeien lossen. volgende week weer de klep op en klaar.
Coen
@Jack Rijlaarsdam , hier ook in de NB-vergunning geen 3-jaars datum vermeld, maar de milieuambtenaar heeft in zijn bezoekverslag wel de veeaantallen over de laatste 3 jaren vermeld --> dan weet ik genoeg.
Jack Rijlaarsdam
Quote Reactie van @Coen:
de milieuambtenaar

Van welke instantie? NB is provinciewerk, periodieke controle is doorgaans van de gemeente. Ik heb niet de indruk dat deze samen op trekken. Koelmiddelen, mestopslag, dieselvat, olieopslag en abonnement afvalcontainer staan op het standaard gemeenteformulier, naar de stallijst wordt niet gevraagd. Toch bijzonder dat de regels in elke provincie net ff anders worden toegepast.
robbies
@Jack Rijlaarsdam tis net een zuivelfabriek
Jack Rijlaarsdam
Quote Reactie van @robbies:
tis net

Lijkt ook op één EU met verschillen per lidstaat.
pietjepuk
@Jack Rijlaarsdam Hier komt de gemeente ambtenaar niet meer maar de controle ligt op het bordje van de omgevingsdienst. 1 organisatie voor heel de provincie.
Jack Rijlaarsdam
Quote Reactie van @pietjepuk:
omgevingsdienst

Hier net zo, maar dat is een dienst waarin de gemeentes samenwerken, de provincie participeert hierin niet.
+1
Melkveehouder6
@Jack Rijlaarsdam in brabant zit de provincie ook in de omgevingsdienst
Jack Rijlaarsdam
Quote Reactie van @Melkveehouder6:
in brabant zit de provincie ook in de omgevingsdienst

Jij hebt gelijk, ff opgezocht en ook in N-H zit de provincie in de omgevingsdienst. De medewerkers introduceren zichzelf hier echter als gestuurd door de gemeente. Vandaar de fout.
+1
Sjaakiee
@cowboys ja klopt
kwarkje
Zullen we stemmen
1-0 voor heet saneren
Sjaak is dik genoeg
+2
CorP
Is het niet eens zaak om cijfers werkelijk te gaan onderbouwen, en dus het onderzoek van mesdag af te wachten
« Terug naar discussielijst

Deze site mist jouw kennis en inzicht

Hebben de trefwoorden pas en ammoniakrechten geen geheimen voor jou? Dan kunnen we jouw kennis en inzicht goed gebruiken! Of je nu actief bijdraagt door foto's, video's, topics of reacties te plaatsen, of je zorgt er middels de stemknoppen voor dat de beste reactie naar boven borrelt.. Jouw kennis en inzicht m.b.t. de melkveehouderij kunnen deze site nét dat beetje beter maken. Maak ook een (gratis) account aan!